Het tweede OKU (1975): met een schoonheidsprijs voor Jaap

Zoals de trouwe lezer gemerkt heeft, ben ik het OKU-archief aan het digitaliseren: twee kloeke mappen met rondebulletins en andere stukken. Aangevuld met de map van Manfred weten we nu een heleboel over het OKU. Na de vier universitaire kampioenschappen (1970 – 1973) volgden een aantal open zevendaagse toernooien, gevolgd door het format dat we hopelijk weer ergens in 2021 -maar ik vrees het ergste- uit de kast kunnen trekken. Het allereerste echte OKU (zie hier en hier) bleek te bevallen, waarna er in 1975 een gelijksoortige editie kwam. Zie onder voor de bulletins en partijen. Om er geen monotoon geheel van te maken, blijft 1976 nog even in de multomap en komt er later iets uit de jaren ’80.

De uitnodiging

Eerste ronde
Het tweede O.K.U. is van start gegaan met 38 deelnemers; toch wel een duidelijke teruggang na de 55 man van vorig jaar. Verrassende uitslagen zijn er (tenminste wat de vaste kern van Utstud betreft) prakties niet. Dit neemt niet weg dat er ook dit O.K.U. weer hard gevochten wordt om de punten, getuige de vele enen en nullen.
Enfin, het vervolg zal leren wie de sterkste zenuwen en het meeste uithoudingsvermogen heeft (in dit toernooi i.t.t. het vorige jaar géén rustdag!). NB: in de partij Kees-Monté speelde de laatste in de reglementaire speeltijd een zet te veel. Het op zich terechte protest van Kees werd afgewezen, omdat hij al opgegeven had.

 

In de Tweede ronde van het OKU vielen geen remises te noteren. Strijdlust genoeg kortom. Opmerkelijk is, dat ook in deze ronde de zwartspelers een duidelijk positief resultaat bereikten.
Titelhouder Peter Monté zag zijn kansen fors dalen door een nederlaag tegen Jongepier. Twee grote favorieten – Verholt en Den Ouden – handhaafden zich op 100%. Ze moeten de eerste plaats echter delen met zes anderen, van wie Van der Wey de meest verrassende naam is.

Gerard Verholt in 1977 (foto www.oudzuylenutrecht.nl).

In de derde ronde zal een nieuwe scheiding der geesten plaatsvinden. Klapstuk is het duel Jongepier – Helmond. Twee geroutineerde Utstudters die al vaak de degens hebben gekruist. Jongepier behoort al jaren tot de Utstud-top, Helmond trad in 1971 tot ons illustere gezelschap toe. Hij presenteerde zich onmiddellijk als clubkampioen, een titel die hij een jaar later (1973) prolongeerde. Daarna zakte hij terug. De studie eiste meer aandacht en zeker ook het vrouwelijk geslacht. De hegemonie werd overgenomen door Peter den Ouden, die in 1974 na een beslissingsmatch met Jongepier clubkampioen werd. Ook nu – twee ronden voor het einde – kan de titel Den Ouden niet meer ontgaan. De grootste concurrent van Den Ouden in dit toernooi is ongetwijfeld Gerard Verholt, clubkampioen van de Schaakclub Utrecht. Een uiterst doorgewinterde hoofdklasser, die al vele toernooien op zijn naam bracht. Hij is ook een bedreven snelschaker. Bij Utrecht speelt hij aan het tweede bord achter Bouwmeester.

 
 

Historie
UTSTUD organiseert nu al weer voor de zesde achtereenvolgende maal een toernooi. In vroeger jaren heette dat het Utrechtse Studentenkampioenschap. Sinds 1974 het Open Kampioenschap van Utrecht (OKU). Een overzicht van de winnaars:
1970: Jacob Perrenet
1971: Dirk Knol
1972: Pieter Jongepier
1973: Guus Rol
1974: Peter Monté. Invitatiegroep: Floris Schoute.
Vier deelnemers hebben aan al die toernooien deelgenomen en zijn nu ook weer present. Het zijn: Pieter Jongepier, Rob Disselhof, Gijs van Breukelen en Kees Vreeken.

Verrassend verlies voor Den Ouden
De derde ronde bracht het aantal honderdprocenters terug tot vijf. Van dat kwintet had Jongepier te veel mazzel. Na door Helmond overspeeld te zijn, was zijn stelling tijdens het uitvluggeren hopeloos. Met enkele pluspionnen leek Frans het snel uit te maken, maar zag zich na een blunder midden op het bord matgezet. Peter den Ouden vond een goed geconcentreerde en met steun van broer Henk en Peter Monté ook goed voorbereide Cees Korvinus tegenover zich. Den Ouden die een half uur te laat achter het bord verscheen kreeg de Draak – met h5 – voorgeschoteld. Toen hij op de veertiende zet verzuimde a3 te spelen kon Korvinus in het voordeel komen. De zwartspeler weigerde konsekwent te rokeren, veroverde een pionnetje en raasde toen naar de overkant met de vrije h-pion. Den Ouden ging op de 36e zet in verloren stand door de vlag.

Een sfeerplaatje: Utrecht CS in 1975.

Han van Leeuwen verzette zich manhaftig tegen Gerard Verholt, maar werd er met een minuspion toch gladjes afgezet. Onder de leiders ook Van der Tuuk die Taal naar een toreneindspel met pluspion loodste. Geen problemen. Ook Nepveu kreeg een lesje toreneindspel van de goed op dreef zijnde Van Haaften.
Grote verrassing van het toernooi blijft Anton van der Wey. De Spangen-speler zette met zwart Schot van het bord.

Een lokale beroemdheid (bron: Provinciaals Zeeuwse Courant)

Titelhouder Monté kan zich als uitgeschakeld beschouwen nu hij Disselhof genereus behandelde. De laatste kon in het weekend niet spelen en wist Monté tot een telefonische remise te bewegen. Hetzelfde deden Jongepier en Verhoef. Deze partij telt voor Verhoef als derde, voor Jongepier als vierde ronde. Een zelfde dubbelrondige partij was Van Bergen – Lugthart. Gelukkig speelden deze er wel om en dat is een heel wat sportievere methode. Lugthart treedt trouwens op principiële gronden niet op zondag in het krijt.
Onderin nog vier man zonder punten, met Manfred van Bergen als meest verrassende. Van Bergen’s val is wel heel diep. Verheugend is ondertussen dat er geen wegblijvers zijn.
Stand na de 3e ronde: 1./5. Van der Wey, Jongepier, C. Korvinus, Van der Tuuk, Verholt 3, 6. Van Haaften 2½, 7./15. Helmond, Den Ouden, Van Breukelen, Schot, Caljé, H. Korvinus, Kees, Vreeken, Van der Weijden 2, 16./20. Van Leeuwen, Monté, Disselhof, Taal, Hoetmer 1½, 21./33. Verhoef, Nepveu, Dommerholt, Van Grunsven, Schipper, Braams, Gruter, Van Heck, Van Tuyl, R. van der Heyden, Van Os, Valstar, Lugthart 1, 34. Alfrink ½, 35./28. Cnossen, Van Bergen, A. van der Heyden, Te Kaath 0.

 
 
 

Den Ouden verneukt Gijs
Nog slechts één speler heet na vier ronden OKU het volle pond. Anton van der Wey blijft voor surprises zorgen, al had hij dit keer tegen Cees Korvinus het nodige geluk. Korvinus verspeelde in gewonnen stand een kwal en dat verpestte alles. De andere topper Van der Tuuk – Verholt eindigde na een interessant eindspel in remise. Samen met Jongepier vormen zij het achtervolgende trio. In feite is het aantal kanshebbers voor de eindzege teruggebracht tot tien. Onder hen ook Helmond die weer in uitstekende vorm verkeert. Van Haaften werd in een Pirc er erg vlot vanaf gezet.

Jaap, 2 jaar later (bron: www.oudzuylenutrecht.nl.


Den Ouden raakte niet verder achterop, maar daar moest de trucendoos wagenwijd voor open. In een botte remisestand werd uitgevluggerd. Van Breukelen verbruikte te veel tijd en begon veel te laat aan het tellen der dertig zetten. Aangeland bij de zesentwintigste zeet, hakte Den Ouden een stuk van het bord en toen kon Gijs opnieuw beginnen. Uiteraard ontbrak toen de tijd en ging een zeer bedroefde Van Breukelen door de vlag. Een felicitatie kon er met moeite af en dat was begrijpelijk. “It’s all in the game” vond wedstrijdleider Loois, “Overdreven professionalisme” zijn collega Van den Heuvel.

Voor de jongere lezers: de toen gebruikelijke schaakklokken (bron: Marktplaats).


Han van Leeuwen, captain van Utstud 4, ging tegen Monté lange tijd langs de rand der afgrond. Het gelukte hem zowaar een remise-eindspel te bereiken. Een kleine onnauwkeurigheid kostte een pion en de partij. Jaap Verhoef blijft teleurstellen. Het weinige spelen schijnt hem toch niet goed te doen. Tegen Hoetmer moest hij hard voor remise vechten. Ook de prestaties van de jongste deelnemer – Guus Alfrink – vallen tegen. Een halfje is voor zijn talent wel erg magertjes.

Han van Leeuwen anno nu (foto René Olthof)


Achter twee namen prijkt nog steeds een mooie ronde nul: Cnossen en A. van der Heyden. Van Bergen werd van dat hatelijke rondje verlost, maar dankzij de al te gulle helpende hand van Cnossen.

 
 
 
 

Remiserecord
Raken de strijders vermoeid? Men zou dit kunnen afleiden uit het relatief grote aantal remises, dat in de 5e ronde te noteren viel. Verholt en Jongepier begonnen het laatst (Jongepier was veel te laat) maar finishten het eerst. Andere remises – b.v. Den Ouden – Caljé en Disselhof – Kees – kwamen pas na jachtig gevlugger tot stand. Van der Weij verbeterde zijn reeds gunstige positie, al was het sneu dat Van der Tuuk na 39 zetten door de vlag ging. Pech had ook Cees Korvinus in zijn partij tegen Helmond, die volgens traditie weer enorm in tijdnood was. Vreeken klom weer hoger op. Een zwarte dag voor de sterk gestarte Korvinussen (of Korvini?).

Een stukje van het reglement.


In de achterhoede weer een remise voor Verhoef. Lugthart won voor de derde keer in successie. Helemaal in de staart is het aantal puntlozen tot 1 gedaald. Scores van 0 uit 7 – evenals trouwens van 7 uit 7 – zijn in de praktijk vrijwel niet haalbaar gebleken.
Stand na de vijfde ronde: 1. Van der Weij 5, 2/5 Jongepier, Helmond, Vreeken, Verholt 4, 6/9 Den Ouden, Caljé, Monté, Van der Tuuk 3½, 10/15 C. Korvinus, Van Breukelen, H. Korvinus, Lugthart, Van der Weijden, Valstar 3, 16/21 Kees, Disselhof, Van Haaften, Braams, Schipper, R. van der Heijden 2½, 22/31 Schot, Van Leeuwen, Taal, Verhoef, Van heck, Nepveu, Van Bergen, Hoetmer, Te Kaath, Van Tuyl 2, 32/33 Van Grunsven, Alfrink 1½, 34/37 Dommerholt, Gruter, Cnossen, Van Os 1, 38 A. van der Heijden 0.

 

Jongepier schuift te snel remise
Na zes ronden is het aantal kanshebbers beperkt tot twee. Van der Weij bleef gemakkelijk op kop door een korte remise met Jongepier. De laatste hebben we wel eens strijdlustiger schaak zien spelen. Wat al te gemakkelijk komt hij dit toernooi aan de punten. Maar goed, iedereen heeft het recht om bewust het toernooi niet te winnen. De finale gaat aldus tussen Van der Weij en Helmond. Frans is goed in vorm. Vreeken maakte hem dit keer kanshebber door in remisestand twee pionnen achtereen weg te geven. Onbeslist bleef het duel der clubkampioenen Verholt – Den Ouden. De titelhouder van SC Utrecht speelde op safe en wikkelde al snel af naar een remise-eindspel. Er werd nog wel om gevochten, maar het halfje kwam er toch.
Het achtervolgingskwartet Jongepier, Caljé, Van der Tuuk en Verholt kan om de troostprijzen gaan vechten. Voor het grote lachsucces zorgde uiteraard Han van Leeuwen, door de serene stilte met een krachtig “Schaak! Ik geef op.” te verstoren. Een ander die op moest geven – en dat met een zwaar gemoed – was het grote talent Van der Weijden. Kees is een man van uitersten. De ene dag schopt hij Taal fraai van het bord, de volgende dag een schrijnende nederlaag tegen ene Cees Lugthart. Deze actieve medewerker aan het bulletin scoorde de grootste serie enen na Van der Weij. Na een slechte start mag vier uit vier een knap herstel worden genoemd.
Verhoef – niet bijster op dreef – liet eindelijk weer eens zien wat kombineren is. Van Heck werkte dapper mee aan deze miniatuur. Onderin raakte A. van der Heijden gelukkig ook van de nul af. Gruter was het slechtoffer. Disselhof, die Valstar klopte, speelde twee partijen op een avond. Hij vond Cees Korvinus bereid tot een remise en kan zich nu een geroutineerde afspreek-remiseschuiver noemen. Iets om trots op te zijn! Het is te hopen dat dit slechte voorbeeld weinig navolging krijgt ondanks de concurrerende Europacup-finale FC Twente – Borussia München-Gladbach.

Deze wedstrijd dus! (bron: Marktplaats)


Van Tuyl tenslotte miste de laatste trein naar A’dam en dat net op de ene avond dat Frits Loois ontbrak. Gelukkig was er wel een slaapplaatsje te versieren. Over slapen gesproken – daar is iedereen na vanavond wel aan toe.

Een toepasselijke film uit 1975 (bron: IMDB).

 
 

Anton van der Weij – verrassend en verdiend
De 19-jarige – van het Rotterdamse Spangen afkomstige – Anton van der Weij is de opvolger geworden van Peter Monté als Open Kampioen van Utrecht. In de slotronde deed Frans Helmond nog verwoede pogingen hem van gedachten te veranderen, maar Anton hield voet bij stuk. Een pionoffer snoerde de zwarte stelling van Frans Helmond danig in. De dappere Utstudter weigerde in eerste instantie nog wel een remiseaanbod, maar zag een tiental zetten later in dat Van der Weij dit toernooi nauwelijks te kloppen was.
Voor Helmond betekende dat de tweede plaats, omdat Jongepier – de enige die hem nog kon passeren – al eerder op de avond remise overeengekomen was met Jaap van der Tuuk. De enige die nog in punten met hem gelijk kon komen was Gerard Verholt, gestart als grote favoriet, maar door een aantal remises dat niet geheel kon waarmaken. Het lukt Verholt wel om met Helmond op 5½ punt te komen, maar Gerards weerstandspunten waren minder, voornamelijk veroorzaakt door in de beginronden twee betrekkelijke zwakke tegenstanders te treffen. Overigens moest de Utrecht-speler hard werken om aan die 5½ te komen. De immer scherp spelende Caljé maakte hem het leven via een kansrijk stukoffer erg zuur. De grote routine heeft hem echter behouden voor dwalingen. Die ruim vier uur durende krachtsinspanning leverde Verholt de derde plaats op.
De wedstrijdleiders Frits Loois en Gerrit van der Heuvel leverden een topprestatie door in recordtijd de eindstand te fabriceren. Frits verrichte de prijsuitreiking, waarbij hij Anton van der Weij naast de wisselbokaal ƒ100.—kon overhandigen. De tweede en derde prijs bedroegen ƒ75.— en ƒ50.–. Jongepier ontving als vierde ƒ35.— en Den Ouden ƒ25.— voor de vijfde plaats. Daarnaast werden nog een vijftiental andere prijzen verdeeld: boeken ter beschikking gesteld door de Fa. Van der Galie, flessen wijn en Schaakbulletins (lees dat blad). De poedelprijs was voor A. van der Heijden die er in geslaagd was de nul te handhaven (correctie zesde ronde: Gruter – A. van der Heijden 1-0). De schoonheidsprijs was voor Jaap van der Tuuk voor z’n partij tegen Dommerholt.

Een sfeerbeeld en een bedankje.


Dankwoorden tenslotte van het organisatiekommitee bij monde van Kees Vreeken, aan allen die het toernooi mee hielpen slagen. Daarvoor kwamen de redaktie van het bulletin en de barmeisjes in aanmerking, maar vooral de heren wedstrijdleiders van wie Gerrit een abonnement op het Russiese blad ‘64’ werd toegezegd en voor Frits helaas de traditionele 5 liter wijn ontbrak. Hij moest het nu voorlopig met een boek doen, maar zal de wijn op 10 juni in ontvangst nemen. Op die datum mogen we ons verheugen op z’n deelname aan het Snelschaakkampioenschap van Utstud, waar en passant ook alle andere deelnemers-niet-Utstudleden voor werden uitgenodigd.

Het blad in kwestie.


Eindstand: 1. Van der Weij 6, 2/3 Helmond, Verholt 5½, 4/7 Jongepier, Den Ouden, Van der Tuuk, Vreeken 5, 8/15 Caljé, Braams, Van Breukelen, Schot, H. Korvinus, Disselhof, Taal, Lugthart 4, 16/22. C. Korvinus, Monté, Kees, Verhoef, R. van der Heijden, Schipper, Van Tuyl 3½, 23/30 Nepveu, Van Haaften, Van der Weijden, Van Leeuwen, Alfrink, Dommerholt, Valstar, Gruter 3, 31/33 Hoetmer, Van Grunsven, Te Kaath 2½, 34/36 Van Heck, Van Bergen, Van Os 2, 37. Cnossen 1, 38. A. van der Heijden 0.

2 thoughts on “Het tweede OKU (1975): met een schoonheidsprijs voor Jaap

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.